Kiến thức sức khỏe

Thuốc trị mụn trứng cá dùng thế nào cho đúng?

Cũng như các loại kem trị mụn trứng cá, thuốc trị mụn trứng cá cũng có nhiều loại với nhiều thành phần khác nhau và được chia làm hai loại là thuốc bôi trị mụn trứng cá và thuốc uống trị mụn trứng cá. Dù là Tây y hay Đông y thuốc trị mụn trứng cá đều được sử dụng dưới sự chỉ định của bác sĩ, không tùy tiện dùng.

Hiểu đúng về thuốc uống trị mụn trứng cá, thuốc bôi trị mụn trứng cá theo Tây y

Thông thường, thuốc uống trị mụn chỉ dành cho những trường hợp bị mụn trứng cá vừa đến nặng gồm mụn bọc, mụn mủ viêm. Chúng là những nốt mụn to, sưng lên và có mủ bên trong gây cảm giác đau nhức và khó chịu, mụn bọc mủ rất dễ bị tổn thương do lớp da mỏng bao bọc bên ngoài mụn nên chỉ cần sờ tay hoặc tác động nhẹ là mụn sẽ bị vỡ ra.

(Để biết tình trạng mụn của mình có thể xem thêm bài viết Mụn trứng cá là gì?)

Trong đó loại thuốc uống trị mụn trứng cá hiệu quả nhất cho tất cả các loại mụn được bác sĩ giới thiệu là Isotretinoin. Theo PGS. TS. DS Nguyễn Hữu Đức (Khoa Dược, Đại học Y dược TP.HCM), Isotretinoin có tên biệt dược nổi tiếng trước đây là Roaccutane, được dùng thay thế vitamin A trị mụn trứng cá loại nặng.

Thuốc acnotin có thành phần Isotretinoin

Cơ chế trị mụn của Isotretinoin làm giảm tiết bã nhờn do gây chết các tuyến bã nhờn và diệt Propionibacterium acnes (vi khuẩn gây mụn).

Cụ thể, BSCKI. Hoa Tấn Dũng cho biết Isotretinoin được bào chế dưới dạng viên uống với nhiều tên biệt dược như accutan, roaccutan, acnotin, isotina, akinol, martoko... Dạng bôi có những dạng như mỡ, gel, dung dịch.

Thời gian điều trị thường kéo dài từ 3-6 tháng tùy tình trạng mụn. Đủ liệu trình có thể phòng được mụn trứng cá trong nhiều năm. Isotretinoin dạng uống được chỉ định dùng giữa bữa ăn.

Hiện nay, Isotretinoin được dùng khá rộng rãi và nhiều người khi biết đến tác dụng trị mụn của loại thuốc này đã tự ý mua về uống. Tuy nhiên, loại thuốc này có nhiều tác dụng phụ vì thế chỉ nên dùng khi có sự chỉ định của bác sĩ chuyên khoa.

Tác dụng phụ khi dùng thuốc Isotretinoin dạng viên uống:

Cũng theo PGS. TS. DS Nguyễn Hữu Đức, nếu dùng sai Isotretinoin sẽ rất nguy hiểm vì có nhiều tác dụng phụ đặc biệt là gây quái thai. Isotretinoin đã được chứng minh làm cho thai nhi bất toàn về thị giác và thính giác, dị dạng mặt, chậm phát triển tâm thần.

Vì thế, trong thời gian dùng thuốc chắc chắn là không có thai. Sau khi ngưng thuốc ít nhất trong 6 tháng mới được có thai.

Ngoài ra Isotretinoin còn gây những tác dụng phụ sau:

- Gây kích ứng trên da như khô da, ngứa da. Một số phản ứng trên da như dễ bắt nắng, suy giảm thị lực, buồn nôn nhưng hiếm gặp.

- Loãng xương: thuốc gây tình trạng hủy chất khoảng, làm giảm độ dày của xương và màng xương, tai biến này không mất đi khi ngưng thuốc.

- Trầm cảm: Bệnh nhân trở nên khó tính, bứt rứt, không kiểm soát từ tuần thứ 6 trở đi. Tai biến này sẽ mất đi khi ngưng thuốc.

- Gây độc gan: Thường từ tuần thứ 2-8 sau khi dùng thuốc sẽ ảnh hưởng đến gan. Sau tuần thứ 8 tai biến này có thể mất đi.

- Trong một số trường hợp có thể gây chảy máu cam, chảy máu chân răng, đại tiện khó, kinh nguyệt không đều, rong kinh. Trong trường hợp này nên dừng thuốc.

Tác dụng phụ khi dùng thuốc Isotretinoin dạng bôi ngoài:

Tai biến thường gặp là kích thích da, niêm mạc gây nên cảm giác nóng da, đỏ mặt, châm chích, nhạy cảm với ánh sáng, vì vậy nên chú ý tránh nắng khi dùng thuốc. 

Các bạn có thể tham khảo >> Cách trị mụn trứng cá tại nhà bằng thiên nhiên từ sao Hàn an toàn hơn.

Cơ chế thuốc uống trị mụn trứng cá, thuốc bôi trị mụn trứng cá theo Đông y

Lợi ích của việc trị mụn bằng thuốc Tây y bạn cũng có thể dùng thuốc uống và thuốc bôi Đông y là thuốc có thể dùng lâu dài, gặp ít tác dụng phụ. Theo PGS.TS Nguyễn Thị Bay (Bệnh viện Đại học Y dược) cho biết chữa mụn trứng cá bằng Đông y cũng bao gồm hai loại thuốc uống và thuốc bôi ngoài:

- Thuốc uống trong: Thuốc uống chủ yếu là các bài thuốc thảo dược có tác dụng thanh nhiệt, giải độc, tiêu viêm, tăng cường chức năng giải độc gan, thận. Đồng thời thuốc uống Đông y còn giúp điều hòa nội tiết tố và tái tạo tế bào da. Tùy vào nguyên nhân gây ra bệnh mà điều chỉnh.

- Thuốc bôi ngoài: Thuốc bôi trị mụn trứng cá bằng Đông y có tác dụng điều hòa lượng nhờn trên bề mặt da dưới dạng cao dễ bôi có mùi hương dễ chịu như cao bí đao, cao vỏ bưởi, cao lô hội.

Các bạn có thể tham khảo 6 bài thuốc đông y trị mụn trứng cá do bác sĩ Trần Văn Bản (Trung ương Hội Đông y Việt Nam) chia sẻ. 

Lưu ý khi dùng thuốc trị mụn trứng cá hiệu để đạt hiệu quả tốt nhất:

- Dùng các thuốc chính hãng theo toa của bác sĩ

- Ngưng sử dụng các loại thuốc khi có dấu hiệu khác ngoài cảnh báo của bác sĩ

- Tránh sử dụng xà phòng có tính tẩy rửa mạnh làm tổn thương da

- Chờ khoảng 5-15 phút sau khi làm sạch mặt rồi mới bôi thuốc

- Bôi thuốc điều trị mụn trước khi trang điểm

Bài viết chỉ có tính chất tham khảo để các bạn hiểu rõ về thuốc trị mụn trứng cá. Việc dùng thuốc trị mụn bắt buộc phải nghe theo sự hướng dẫn của bác sĩ, không tự ý sử dụng.